VEYSİ POLAT
Siirt’in ekonomik tablosu, bu dönüşüm ihtiyacını ortaya koyan göstergeler barındırıyor. Bu yıl 31 bin ton fıstık üretimiyle Türkiye’de üçüncü sırada yer alan Siirt, bal üretiminde de Türkiye’nin önde gelen illeri arasında bulunuyor. Tarım ve Orman İl Müdürlüğü verilerine göre kent 3 bin 48 ton bal üretimiyle beşinci sırada yer alıyor.
Buna karşın kentin dış ticaret hacmi ve kişi başına gelir göstergeleri tarımsal potansiyelin ekonomik büyüklüğe aynı ölçüde yansımadığını gösteriyor. TÜİK verilerine göre Siirt’in 2025 ihracatı 13.7 milyon dolar seviyesinde kaldı. Kişi başına GSYH ise 5 bin dolar olarak açıklandı. Buna göre Siirt’in kişi başına GSYH sıralamasındaki yeri 81 vilayet arasında 72.
74 KİŞİLİK GÜÇLÜ EKİP SAHADA
Kurduğu seçim bürosu ve 74 kişilik güçlü ekip ile 2 aydır kapı kapı ziyaretler gerçekleştiren Siirt TSO Başkan Adayı Hayrettin Dalğıç’ın seçim vizyonu, tam da bu tablo üzerinden Siirt’in tarımsal ve yerel değerlerini sanayi, lojistik, markalaşma ve ihracat kapasitesiyle buluşturmayı hedefliyor.
LOJİSTİKTEN SANAYİYE YENİ ÜRETİM HATTI
İş insanı Hayrettin Dalğıç, Siirt’in üretim kapasitesinin önündeki önemli sorunlardan birinin yüksek lojistik maliyetleri ve yetersiz depolama altyapısı olduğunu belirtti. Bu nedenle ilk projelerden biri olarak Siirt Lojistik ve Depolama Merkezini planladıklarını ifade etti. Dalğıç, öncelikle SİİRT LOJİSTİK A.Ş.’nin kurulmasına öncülük edeceklerini, ardından şehir merkezine ulaşacak yeni demiryolu güzergâhı üzerinde modern bir lojistik ve depolama merkezinin kurulması için girişimde bulunacaklarını söyledi. Merkezde ortak depolama alanları, soğuk hava depoları, paketleme ve sınıflandırma birimleri, yükleme-boşaltma alanları ile kargo ve lojistik koordinasyon birimlerinin bulunacağını söyledi. Böylece özellikle fıstık, bal, peynir ve diğer tarımsal ürünlerin değer kaybının azaltılması ve küçük üreticilerin daha düşük maliyetlerle ulusal ve uluslararası pazarlara ulaşmasının hedeflendiğini ifade etti.
Dalğıç’ın ikinci büyük sanayi projesi ise Siirt Organize Sanayi Bölgesi’ne Cansuyu Projesi oldu. Kurtalan-Siirt demiryolunun OSB’ye kadar uzatılması gerektiğini belirten Dalğıç, hattın birkaç kilometrelik ek bağlantıyla üretim merkezine ulaştırılmasının sanayicilerin lojistik maliyetlerini azaltacağını, rekabet gücünü artıracağını ve yeni yatırımların önünü açacağını ifade etti.
Üçüncü projede ise Dalğıç, başta Irak ve Suriye olmak üzere komşu ülkelerdeki ticaret ve sanayi odalarıyla kardeş oda ilişkileri kurulmasını planladıklarını söyledi. İş gezileri, fuarlar, ikili iş görüşmeleri ve uluslararası iş birlikleriyle Siirtli işletmelerin yeni pazarlara açılmasını hedeflediklerini belirtti.
Kurtalan Küçük Sanayi Sitesi Projesinin de vizyon belgesinde önemli yer tuttuğunu belirten Dalğıç, ilçede modern bir küçük sanayi sitesi kurulması için yerel yönetimlerle birlikte çalışma yürüteceklerini ifade etti. Projenin tamir, bakım, imalat, mobilya, metal işleri ve otomotiv gibi alanlarda faaliyet gösteren işletmelere modern çalışma alanları sağlayacağını söyledi.
FUAR MERKEZİ VE TARIMDA KATMA DEĞER HEDEFİ
Dalğıç, Siirt’in ürettiği değerleri görünür hale getirmek amacıyla Siirt Fuar ve Kongre Merkezi kurulmasını da planladıklarını açıkladı. Merkezin ticaret fuarlarının yanı sıra sektörel etkinliklere, yatırım zirvelerine, kongrelere, eğitim programlarına ve kültürel organizasyonlara ev sahipliği yapacağını ifade etti. Böylece yeni yatırımcıların Siirt’le buluşacağı bir ticaret ve tanıtım platformu oluşturulmasının amaçlandığını söyledi.
Tarım alanında ise Kırsal Kalkınma ve Tarımsal Değerleri Geliştirme Programını öne çıkaran Dalğıç, arıcılık, fıstıkçılık ve nar yetiştiriciliğinde eğitim ve teknik danışmanlık hizmetleri vereceklerini belirtti. TKDK, DİKA ve diğer kamu desteklerine erişimde üreticilere ücretsiz proje danışmanlığı ve başvuru desteği sağlanacağını ifade eden Dalğıç, oda bünyesinde proje bilgilendirme ve proje yazma birimi oluşturacaklarını söyledi.
Dalğıç, özellikle fıstık, üzüm ve nar üretiminde maliyetleri düşürmek amacıyla Güneş Enerjili Tarımsal Sulama Destek Programı hazırladıklarını açıkladı. Kamu kurumları, kalkınma ajansları ve finans kuruluşlarıyla iş birliği yapılarak güneş enerjili sulama sistemlerinin yaygınlaştırılacağını, pilot uygulamalarla üreticilerin bu sisteme erişiminin kolaylaştırılacağını ifade etti.
KÜÇÜK SANAYİDE TEKNOLOJİ, İŞLETMELERE FİNANSMAN
Vizyon belgesinde küçük sanayi sitelerinin modernizasyonuna da özel başlık açan Dalğıç, altyapı eksikliklerinin giderilmesi, ortak kullanım alanlarının geliştirilmesi ve teknolojik dönüşümün desteklenmesi için kapsamlı bir program uygulayacaklarını belirtti.
Ortak Makine Parkuru Projesi kapsamında CNC tezgâhları, lazer kesim sistemleri ve modern üretim ekipmanlarının işletmelerin ortak kullanımına sunulacağını ifade eden Dalğıç, böylece işletmelerin yüksek yatırım maliyetleriyle karşılaşmadan teknolojiye erişmesini ve üretim verimliliğinin artırılmasını hedeflediklerini söyledi.
İşletmelerin finansmana erişimini kolaylaştırmak amacıyla Uygun Finansman ve Kredi Destek Ofisi kuracaklarını da belirten Dalğıç, KOSGEB, TKDK, DİKA, Tarım ve Orman Bakanlığı destekleri, ihracat teşvikleri ve diğer kamu kaynakları konusunda ücretsiz danışmanlık sağlanacağını ifade etti. Proje hazırlama ve başvuru süreçlerinde teknik destek verilmesinin de planlandığını söyledi.
FISTIK, BAL, PEYNİR VE BITTIM İÇİN MARKA HAMLESİ
Dalğıç’ın projelerinde Siirt’in yöresel ürünlerini yalnızca üretmekle sınırlı bırakmayan, bu ürünleri markalaştırıp daha yüksek katma değerle pazarlamayı hedefleyen başlıklar da yer aldı.
Siirt Peyniri Markalaşma ve Pazarlama Projesi kapsamında üretim standartlarının geliştirilmesi, ortak marka oluşturulması, modern ambalajlama sistemlerinin yaygınlaştırılması ve yeni pazarlara erişimin sağlanmasını planladıklarını ifade eden Dalğıç, Siirt peynirinin ulusal ve uluslararası pazarlarda daha güçlü bir marka haline getirilmesini hedeflediklerini söyledi.
Kadın Emek ve Üretim Pazarı ile kadınların ürettiği el emeği ürünler, yöresel gıdalar ve geleneksel el sanatlarının kalıcı bir satış alanına kavuşturulacağını belirten Dalğıç, kadın kooperatiflerinin kurulması ve büyümesine destek vereceklerini ifade etti. E-ticaret altyapısıyla bu ürünlerin dünya pazarlarına ulaştırılmasının da hedeflendiğini söyledi.
Bir diğer proje olan Yöresel Ürünler ve Bıttım Şampuanı İmalathanesi ile geleneksel bıttım sabununun modern üretim koşullarında değerlendirilmesini planladıklarını belirten Dalğıç, sabunun yanı sıra bıttım özlü şampuan, kolonya, temizlik ve kişisel bakım ürünleri üretilecek bir yapı oluşturulacağını ifade etti. Böylece yöresel ürünlerin katma değerli sanayi ürünlerine dönüştürülmesini hedeflediklerini söyledi.
GASTRONOMİ TURİZMİYLE YENİ EKONOMİ ALANI
Dalğıç, Siirt’in mutfak kültürü ve tarihi mirasını ekonomik değere dönüştürmek amacıyla Gastronomi Turizmi, Kültürel Miras ve Tescil Çalışmaları başlatacaklarını açıkladı.
Yeni coğrafi işaret ve marka tescil başvuruları yapılacağını, Siirt mutfağının tanıtımı için Gastronomi Festivali düzenleneceğini ve yöresel ürünlerin ulusal ve uluslararası fuarlarda tanıtılacağını belirten Dalğıç, tescilli yapılar, yöresel ve endemik ürünler ile el sanatlarından oluşan kapsamlı bir envanter hazırlanacağını ifade etti.
Kadın girişimciliğini ekonomik kalkınmanın önemli unsurlarından biri olarak ele alan Dalğıç, Kadın Girişimciler Kurulu ve Kadın Girişimciliğini Güçlendirme Programı ile kadınlara eğitim, mentorluk, iş geliştirme kampları ve proje desteği sağlanacağını söyledi. Kadın girişimcilerin şirketleşme, markalaşma, e-ticaret, ihracat ve finansmana erişim süreçlerinde destekleneceğini belirtti.
SANAYİNİN ARADIĞI İŞ GÜCÜ SİİRT’TE YETİŞECEK
Dalğıç, Siirt sanayisinin büyümesinin önündeki sorunlardan birinin de nitelikli iş gücü açığı olduğunu belirtti. Bu nedenle Nitelikli İş Gücü ve Sanayi Yetenek Merkezi kurulmasını planladıklarını ifade etti.
OSB, İl Milli Eğitim Müdürlüğü, meslek liseleri, üniversite ve sanayi kuruluşları arasında güçlü bir iş birliği modeli oluşturacaklarını söyleyen Dalğıç, CNC operatörü, kaynakçı, makine bakım ve elektrik teknisyeni gibi alanlarda uygulamalı eğitimlerin artırılacağını belirtti. Gençlerin mezun olduklarında sanayinin ihtiyaç duyduğu becerilerle iş hayatına hazırlanmasını hedeflediklerini ifade etti.
Üyelerin ticari sorunlarını daha hızlı çözebilmesi için Siirt TSO Tahkim ve Arabuluculuk Merkezini daha işlevli hale getireceklerini de belirten Dalğıç, hukuki danışmanlık, tahkim ve arabuluculuk hizmetlerinin güçlendirileceğini söyledi.
Bunun yanında Siirt TSO Eğitim Akademisi kurulacağını açıklayan Dalğıç, dış ticaret, e-ihracat, proje yönetimi, finansal okuryazarlık ve mesleki yeterlilik gibi alanlarda sürekli eğitim programları düzenleneceğini ifade etti. 2027 yılı eğitim planında tarımsal faaliyetler için dron pilotajı, 2D-3D animasyon, Photoshop, tekstilde kalıp ve moda tasarımı, CLO 3D, AutoCAD, 3D Max, SolidWorks, iş sağlığı ve güvenliği ile temel ofis programları eğitimlerinin yer aldığını belirtti.
“ODA HİZMETİ” DİJİTALLEŞECEK
Dalğıç’ın projeleri oda hizmetlerinin dönüşümünü de kapsıyor. Dijital Oda ve Mobil Hizmet Platformu ile belge işlemleri, aidat ödemeleri, duyurular ve eğitimler dahil çok sayıda hizmetin çevrim içi hale getirileceğini söyledi.
Küresel Mobilite ve Vize Danışmanlık Merkezi ile iş insanları, girişimciler ve öğrencilerin yurtdışı başvuru ve vize süreçlerinde profesyonel danışmanlık hizmetine erişmesinin sağlanacağını ifade eden Dalğıç, uluslararası fuar, ticaret heyeti ve iş görüşmelerinin artırılmasını hedeflediklerini belirtti.
Mühendis ve mimarların küresel teknolojik gelişmeleri takip etmesi amacıyla Uluslararası Teknik Vizyon ve Teknoloji Transfer Programı oluşturacaklarını da açıklayan Dalğıç, özellikle yenilenebilir enerji, yapı ve inşaat teknolojileri ile ağır sanayi ve üretim sistemleri alanlarında uluslararası fuar, seminer ve teknik inceleme gezilerine katılımı destekleyeceklerini söyledi.
BOTAN VADİSİ’NE TURİZM YATIRIMI
Turizm alanında en kapsamlı projelerden biri Botan Vadisi Turizm ve Rekreasyon Merkezi oldu. Dalğıç, oda iştiraki üzerinden teleferik sistemi, hava sporları merkezi, su sporları alanları, su kenarı mesire alanları ve sosyal tesisleri içeren bir yapı oluşturmayı planladıklarını belirtti. Botan Vadisi’nin doğa sporları ve alternatif turizm açısından bölgesel bir çekim merkezi haline getirilmesini hedeflediklerini ifade etti.
Bunun yanında Siirt TSO Piknik Ormanı projesiyle ailelerin ve çocukların kullanabileceği yeni bir sosyal yaşam alanı oluşturulacağını söyleyen Dalğıç, doğayla iç içe sosyal etkinliklerin yapılabileceği modern bir alan planladıklarını belirtti.
Siirt TSO Sanat ve Kültür Merkezi ile resim, heykel, seramik, bakırcılık ve geleneksel el sanatları alanlarında sergi ve etkinliklerin destekleneceğini ifade eden Dalğıç, ekonomik kalkınmanın yanında kentin kültürel yaşamını da güçlendirmeyi amaçladıklarını söyledi.
VERİYE DAYALI KALKINMA MODELİ
Dalğıç’ın vizyon belgesindeki dikkat çekici projelerden biri de Sosyal Sorumluluk ve Toplumsal Dayanışma Projeleri oldu. Öğrencilere burs, ihtiyaç sahibi ailelere sosyal destek, gençlere eğitim ve kariyer programları ile genç girişimcilere başlangıç sermayesi, patent ve buluş desteği sağlanmasının planlandığını belirtti.
Siirt Strateji ve Veri Merkezi ile kentin ekonomik, sosyal ve sektörel yapısının düzenli olarak analiz edileceğini ifade eden Dalğıç, Siirt Ekonomi, Sanayi ve Ticaret Raporu, Siirt Tarım ve Kırsal Kalkınma Raporu, İlçeler Gelişim Endeksi ve Siirt 2035 Vizyon Belgesi hazırlanacağını söyledi. Bu merkezle kararların veriye dayalı hale getirilmesini ve kentin uzun vadeli kalkınma planının oluşturulmasını hedeflediklerini belirtti.
Dalğıç ayrıca Siirt TSO İlçe Temsilcilikleri kurarak oda hizmetlerinin ilçelere taşınacağını ifade etti. Üyelerin belge, danışmanlık, yatırım destekleri, teşvik ve eğitim hizmetlerine kendi ilçelerinde ulaşabilmesini sağlayacaklarını söyledi.
ORTAK AKIL PLATFORMU KURULACAK
Son olarak Siirt Ortak Akıl Platformu kurulmasını planladıklarını belirten Dalğıç, valilik, belediyeler, üniversite, kamu kurumları, meslek odaları ve sivil toplum kuruluşlarının düzenli biçimde bir araya geleceği kalıcı bir koordinasyon mekanizması oluşturacaklarını ifade etti. Bu yapının bürokratik süreçlerin hızlandırılması, ortak kalkınma vizyonunun oluşturulması ve kurumlar arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesine hizmet edeceğini söyledi.
“ÜRETEN, GÜÇLENEN VE YAŞAYAN SİİRT”
Hayrettin Dalğıç’ın 27 projelik vizyon belgesi; lojistik ve sanayi altyapısından tarımsal üretime, yöresel ürünlerin markalaşmasından ihracata, nitelikli iş gücünden kadın girişimciliğine, turizmden dijital oda hizmetlerine kadar Siirt ekonomisinin farklı alanlarını aynı çerçevede ele alıyor.
Dalğıç, seçim vizyonunun temelini şeffaf yönetim, katılımcı oda anlayışı, üye odaklı hizmet, hesap verebilirlik, üretim ve yatırım önceliği ile gençlere ve kadınlara fırsat eşitliği ilkelerinin oluşturduğunu belirtti.
1 Ekim’de yapılacak Siirt TSO seçimleri öncesinde ortaya konulan programın ana hedefinin, kentin mevcut üretim potansiyelini daha yüksek katma değer üreten, yatırım çeken, istihdam oluşturan ve dış pazarlara açılan bir ekonomik yapıya dönüştürmek olduğu görülüyor. Dalğıç’ın vizyon belgesinin son mesajında ise “Birlikte Üretecek, Birlikte Büyüyecek, Birlikte Başaracağız” ifadeleri yer alıyor.
